Digitale zorg biedt grote kansen, maar niet iedereen kan die vanzelf benutten. Afspraken maken via een portaal, herhaalrecepten aanvragen en e-consulten kunnen de zorg toegankelijker maken, maar zorgen in de praktijk ook voor nieuwe drempels. Tijdens een webinar deelden De huisartsenconnectie, ZB Bibliotheek van Zeeland, bibliotheek Oosterschelde, Stichting Digisterker en Stichting Helpdesk Digitale Zorg hun ervaringen over het vergroten van digitale toegankelijkheid. De centrale vraag: hoe zorg je dat digitale zorg écht voor iedereen werkt? 

De praktijk: digitale kwetsbaarheid is breed

Het project ‘Digitale Ondersteuning voor Patiënten Zeeland’ ontstond vanuit een directe behoefte in de huisartspraktijk. Dennis van den Bos (De Huisartsenconnectie): “We kregen steeds vaker signalen dat mensen vastliepen op het gebruik van digitale zorg. Zorgverleners hebben vaak niet de tijd of expertise om digitale vragen te beantwoorden. Dit leidde tot frustratie aan beide zijden en soms zelfs tot zorgmijding. Hiervoor wilden we een structurele aanpak en bundelden we onze expertise met de bibliotheken in de regio en Helpdesk Digitale Zorg.”

Hoewel vaak aan ouderen wordt gedacht, is de groep kwetsbare gebruikers veel groter. Het gaat ook om laaggeletterden, mensen met een migratieachtergrond of simpelweg mensen met weinig zelfvertrouwen met technologie. Ricardo Maas (ZB Bibliotheek van Zeeland): “Sommigen missen de motivatie, anderen de taalvaardigheid, maar de maatschappij vraagt het wel van hen. Je ontkomt bijvoorbeeld niet meer aan DigiD, dus ondersteuning is cruciaal.”

Persoonlijke hulp verlaagt drempels

De kracht van de Zeeuwse aanpak zit in de combinatie van online en offline hulp op vertrouwde plekken. Zo ondersteunen de bibliotheken fysiek via Informatiepunten Digitale Overheid (IDO’s), de ZBBUZZ, een rijdend informatiepunt bij bijvoorbeeld de huisartsen en een breed aanbod aan workshops zoals die van Stichting Digisterker. Helpdesk Digitale Zorg en de bibliotheken gebruiken bijvoorbeeld de lesprogramma’s van DigiVitaler. Dit zijn lesmaterialen en workshops die burgers stap voor stap onder begeleiding leren omgaan met digitale zorg. Daarnaast biedt Helpdesk Digitale zorg persoonlijke ondersteuning op afstand, zowel online als telefonisch. Patiënten van Zeeuwse huisartsen kunnen daarvoor terecht op de gepersonaliseerde landingspagina voor zelfhulp of gemakkelijk contact met ons opnemen via één van de contactopties.

Maatwerk en een warme overdracht maken hierbij het verschil. Door te kijken wat past bij de persoon en gericht door te verwijzen, verdwijnt de onzekerheid. “We zien dat persoonlijke begeleiding echt een verschil maakt. Mensen voelen zich gehoord en durven vragen te stellen. Een warme overdracht blijkt daarbij cruciaal, daardoor wordt er veel meer gebruikgemaakt van de ondersteuning”, aldus Dennis.

Lessen uit Zeeland

De belangrijkste les uit Zeeland is dat digitalisering alleen slaagt wanneer er menselijke ondersteuning naast staat. Omdat geen enkele organisatie dit alleen kan, is een blijvende samenwerking in de keten essentieel. Dit vraagt om vertrouwen, korte lijnen en het werken vanuit gezamenlijke doelen. Door vooraf duidelijke afspraken te maken over rollen en verwachtingen, ontstaat er een stevige basis voor ondersteuning die de patiënt echt verder helpt.

Het belangrijkste advies is echter om simpelweg te beginnen. In plaats van alles vooraf tot in detail uit te stippelen, kozen de partijen in Zeeland voor een praktische aanpak. “We praten vaak veel, maar je moet ook durven starten,” stelt Ricardo. “Kijk wat er gebeurt en stuur bij waar nodig. Dan zie je direct in de praktijk wat wel en niet werkt.”

Dennis vult daarbij aan: “Zoek de samenwerking met organisaties in de buurt, begin daarbij klein en blijf in gesprek over wat er beter kan. We zien dat deze aanpak al werkt: we bespreken de resultaten op basis van data en zien minder vragen in de praktijken. Ook wij zijn nog bezig met verbeteren, maar het levert nu al veel op! ”

Door op deze manier de krachten te bundelen, zorgen de partners ervoor dat inwoners zich gezien en geholpen voelen in een steeds meer digitale zorgwereld.

Benieuwd naar het webinar? Bekijk het hier:

Lukt het niet om de video hier te bekijken? Ga dan naar YouTube om de video te bekijken.

Heb je vragen of wil je meer weten naar aanleiding van het webinar? Neem gerust contact met ons op via hallo@helpdeskdigitalezorg.nl.